Ozod Sharafiddinov o‘zbek adabiyoti va tanqidchiligi tarixida o‘ziga xos va muhim o‘ringa ega bo‘lgan. U nafaqat adabiyotshunos olim, balki adabiy tanqidchi, jamoat arbobi va publitsist sifatida ham faoliyat ko‘rsatgan. O‘zining chuqur ilmiy yondashuvi, adabiy jarayonlarga obyektiv baho berish qobiliyati hamda adabiyotshunoslikka o‘ziga xos maktab yaratib, o‘zbek adabiy tanqidchiligi rivojiga salmoqli hissa qo‘shgan shaxsdir.
Ozod Sharafiddinovning “Eʼtiqodimni nega oʻzgartirdim” asari o‘zbek adabiy tanqidchiligida alohida o‘rin tutadi. Ushbu asar adabiy va falsafiy qarashlarni chuqur tahlil qilish orqali yozuvchining eʼtiqodiy o‘zgarishlari, shaxsiy va ijodiy o‘sishini yoritadi. Asar Sharafiddinovning insoniylik, adolat, haqiqat va eʼtiqod mavzulariga munosabatini ochib beradi. Bu asar nafaqat uning shaxsiy ichki dunyosini, balki jamiyatdagi ideologik va madaniy muhitni tushunishga ham yordam beradi.
“Eʼtiqodimni nega oʻzgartirdim” asarining markazida yozuvchining shaxsiy hayoti va dunyo qarashidagi o‘zgarish yotadi. U o‘zining avvalgi e’tiqodlariga tanqidiy yondashadi va ularni qayta ko‘rib chiqadi. Ushbu jarayonni tasvirlashda muallif o‘z boshidan kechirgan tarixiy voqealar, o‘zgarishlar va jamiyatdagi ijtimoiy qarashlarni yoritib beradi. Sharafiddinovning e’tiroficha, insonning e’tiqodi nafaqat u tug‘ilib o‘sgan muhitga, balki uning shaxsiy tajribasi, kitoblar orqali olgan bilimlari va uchrashgan insonlariga ham bog‘liq.
Muallif jamiyatdagi yolg‘on va haqiqat, eʼtiqodning mustahkamligi va unisinab ko‘rish zarurati haqida bahs yuritadi. Sharafiddinov asarda o‘zining dunyoqarashini keng falsafiy asosda yoritadi. Insonni eʼtiqodga olib keluvchi sabablar, uni o‘zgartirish jarayonida duch keladigan ichki qarama-qarshiliklar chuqur tahlil qilinadi. Muallif eʼtiqod erkinligi va har bir insonning haqiqatni o‘zi izlab topishi kerakligini taʼkidlaydi. Adibning uslubi mazmunan ham, badiiy jihatdan ham o‘quvchini chuqur o‘ylantiradi. U murakkab falsafiy masalalarni sodda va ravon tilda bayon qiladi. Bu esa asarni keng o‘quvchilar uchun tushunarli va qiziqarli qiladi. Asar o‘zbek jamiyatining ideologik o‘zgarishlar davrini aksettiradi.
Yozuvchi o‘sha davrning siyosiy va ijtimoiy bosimlarini, ideologik cheklovlarni va ulardan ozod bo‘lish yo‘llarini ochib beradi. Ushbu asar nafaqat Sharafiddinovning shaxsiy e’tiqodiy yo‘li, balki kengroq maʼnoda jamiyatdagi mafkuraviy kurashlarni tushunish uchun ham muhimdir. Asar yosh avlodni e’tiqod va haqiqatni o‘z ongida shakllantirishga, hayotning murakkab savollariga javob izlashga undaydi. “Eʼtiqodimni nega oʻzgartirdim” asari Sharafiddinovning o‘zbek adabiy tanqididagi rolini yana bir bor tasdiqlab, uni chuqur tafakkur va o‘ziga xos badiiy uslub sohibi sifatida ko‘rsatadi.
Iqtibos, qiziqarli ovozli va media maqolalar - Telegram kanalimizda!